De boosdoeners

In een gemiddeld huishouden staan meer dan 20 electrische apparaten in destandby-stand. U denkt waarschijnlijk "bij mij is dat veel minder" maar gaat u uw huis maar eens door en tel alles op. Bij sommige apparaten sta je er niet zo bij stil, zoals de CV-ketel, magnetron of kruimeldief.

Een greep uit de vele huishoudelijke apparaten die standby-stroom gebruiken: TV, video, dvd-speler, stereo, een telefoonbeantwoorder, kruimeldief, telefoonoplader, scanner, printer, magnetron, looptelefoon, ADSL modem, fax.
Zij gebruiken bij elkaar al gauw 50 á 100 Watt en dat kost u per jaar 100 á 200 euro!

Bij de huidige electriciteitsprijs (Nuon) van 22,77 cent per kilowattuur kost 1 Watt standbystroom op jaarbasis namelijk €1,99.

Wat kunt u eraan doen?

Gewoon: stekker eruit.
Bij sommige apparaten is dat lastig, bijv. een looptelefoon. Die moet aanstaan omdat er altijd gebeld kan worden.

Bij andere is dat heel eenvoudig, zoals de TV. Gewoon de stekker eruit als u niet kijkt. Let op, de aan/uitknop op de TV is vaak geen echte aan/uitknop!
Of een stekkerblokje met schakelaar ertussen. Met één druk op de knop zet u dan TV en video tegelijk uit!

Voorbeelden van standby-stroom bestrijding en hulpmiddelen.

Een apparaat dat met de afstandsbediening is uitgezet staat nooit echt uit. Het moet namelijk steeds klaar staan om te reageren op de afstandsbediening om weer aangezet te worden. Beter kunt u de aan/uitknop gebruiken (zie echter de opmerking hieronder!), de stekker eruit trekken of één van de hulpmiddelen gebruiken

De meeste apparaten kunnen niet echt worden uitgeschakeld met de aan/uitknop. Om een paar dubbeltjes uit te sparen heeft de fabrikant een laagspannings-schakelaar gebruikt. Het deel van het apparaat dat van 220 Volt laagspanning maakt (de voeding) werkt dan altijd. Er blijft stroom gebruikt worden. Met een energiemeter kunt u dat vaststellen.
Sommige apparaten kunt u niet zomaar uitzetten zonder de werking te verstoren:

Stekker eruit is de meest zekere manier om apparatuur uit te schakelen. Het kost niets behalve een beetje moeite. Zwak punt is dat men er steeds aan moet denken.

Voor enkele euro's zijn stekkerdozen te koop met een schakelaar en een lampje, waarmee men hetzelfde kan bereiken als met het het uittrekken van de stekkers. Men kan er meer apparaten tegelijk mee schakelen.

Dit is handig voor apparaten die traag opstarten, zodat u daar niet iedere keer op wilt wachten als u het aan zet. Een goed voorbeeld is de media box van UPC. Die kan niet worden uitgezet (zie UPC media box ) en heeft ruim een halve minuut nodig op op te starten, als u de stekker eruit getrokken heeft. Als u nooit na 2 uur 's nachts TV kijkt en nooit voor 16 uur dan zou u een schakelklokje kunnen gebruiken om hem af te zetten tussen 2 en 16 uur. U bespaart dan toch de helft van het verbruik en hoeft niet op het opstarten te wachten.

Weiger de UPC media box, neem geen KPN internetplus bellen
De UPC media box (krijgt u "kado"bij UPC) en de KPN Experia box (krijgt u "kado" bij KPN InternetPlusBellen) verbruiken veel te veel stroom als ze niet gebruikt worden.
Ze kunnen niet goed uitgezet worden.

Er zijn hulpmiddelen in de handel om het afschakelen van de standby-stroom automatisch te laten gebeuren. Hieronder volgt een aantal voorbeelden:
(voor meer info: info@stopstandby.nl)

Een master/slave stekkerdoos wordt gebruikt om randapparaten (de slaves) uit te schakelen als het hoofdapparaat (de master) uit gaat. Denk bijvoorbeeld aan een computer als master. Als die wordt uitgezet kunnen ook de ADSL modem, monitor, geluidskastjes, printer en scanner uit. Het ziet eruit als een gewone verleng-stekkerdoos, maar heeft één master-stopcontact en een aantal slave-stopcontacten.
Zo'n master/slave kost rond 20 euro. U sluit de computer aan op het master-contact en de rest op de slave-contacten.
Deze oplossing is ook bruikbaar voor andere toepassingen, bijvoorbeeld een versterker met losse tuner, CD-speler, enz. Als u de versterker als master aansluit en de rest als slaves gaat alle apparatuur ook uit wanneer u de versterker afschakelt.

Een variant op de master slave is de Energy Keeper. Deze schakelt niet alleen de slaves af, maar ook de master. Hij bespaart dus meer dan een master-slave blok. De energy keeper is speciaal bedoeld voor PC's. Als de PC wordt uitgezet gaat de netspanning ervan af, en tevens van alle randapparatuur. Om het weer aan te zetten wordt een knop bijgeleverd, die op het bureau wordt gelegd naast de PC. Als men die indrukt gaat de spanning weer aan.

Deze soort apparatuur reageert op de stroomsterkte die de TV gebruikt, en op de afstandsbediening. Als de TV in standby-toestand gaat (laag stroomverbruik, 10 á 15 watt) dan schakelt hij de stroom af. Zodra er met de afstandsbediening geschenen wordt gaat hij weer aan.
Dit is ook bruikbaar voor andere apparatuur met een afstandsbediening, bv een stereo-toren.
U kunt het best een type nemen met een instelbare standby-waarde. Dan kunt u ook meer apparaten tegellijk schakelen, zoals digitenne tuner of dvd speler. De Powersafer 3.M is zo'n type.

De fax gebruikt altijd maar stroom, terwijl er bijna nooit een fax binnenkomt. Tegenwoordig zijn daarvoor apparaatjes verkrijgbaar, die zodra er wordt opgebeld de stroom aanzetten. Na bijvoorbeeld 10 minuten gaat hij weer uit. Sommige faxen zijn traag, daarbij werkt het niet. Er is ook weleens een probleem dat steeds na aanzetten een proefafdruk wordt gemaakt.

.